De belasting op de inname van het openbaar domein voor terrassen bestaat reeds geruime tijd. Tijdens deze legislatuur is er echter bewust gekozen om de bestaande belasting op de inname van het openbaar domein op te splitsen in afzonderlijke belastingen per type gebruik, zoals terrassen, uitstalramen en automaten, werfinrichtingen en speciale handelsuitbatingen. Deze opsplitsing verhoogt de transparantie, zorgt voor een duidelijke afbakening van het toepassingsgebied per categorie en maakt een meer gerichte en correcte toepassing van de belasting mogelijk.
De invoering van een afzonderlijke belasting op de inname van openbaar domein door terrassen is gerechtvaardigd omdat het openbaar domein eigendom is van de gemeenschap en in principe bestemd is voor algemeen gebruik. Wanneer een private onderneming het domein inneemt voor commerciële doeleinden, wordt het publiek gebruik beperkt. Het is dan billijk dat hiervoor een financiële vergoeding wordt gevraagd, zodat de gemeenschap niet benadeeld wordt.
Daarnaast brengt het gebruik van openbaar domein voor terrassen bijkomende kosten met zich mee voor onderhoud, reiniging, toezicht en soms herstellingen. De belasting zorgt ervoor dat deze kosten niet volledig door de algemene belastingbetaler worden gedragen, maar door de gebruikers die het extra gebruik veroorzaken.
De maatregel bevordert een gelijkwaardige behandeling van alle horecazaken en creëert rechtszekerheid door een uniforme regeling. Bovendien heeft de belasting een regulerend effect: ze voorkomt een ongecontroleerde uitbreiding van terrassen die het straatbeeld, de toegankelijkheid en de veiligheid kunnen aantasten. Tot slot dragen de inkomsten uit deze belasting bij aan de financiële draagkracht van de gemeente, waardoor investeringen in openbare infrastructuur en leefbaarheid mogelijk blijven.
Het Decreet over het Lokaal Bestuur van 22 december 2017, in het bijzonder de artikelen 40, 41, 285, 286, 287, 288 en 330;
De Grondwet, in het bijzonder artikel 170 §4;
Het decreet van 30 mei 2008 betreffende de vestiging, de invordering en de geschillenprocedure van de provincie- en gemeentebelastingen, en latere wijzigingen;
Het wetboek van de minnelijke en gedwongen invordering van fiscale en niet-fiscale schuldvorderingen van 13 april 2019;
Het wetboek van de inkomstenbelasting 1992.
Reglement inname van het openbaar domein, waarvan de laatste gecoördineerde versie goedgekeurd werd door de gemeenteraad van 21 december 2020;
Het bestaande reglement werd geëvalueerd. Sommige teksten zijn verbeterd omwille van de leesbaarheid en worden niet nader toegelicht.
Definities:
Om de rechtszekerheid te verhogen en de informatie voor belastingplichtigen gemakkelijker toegankelijk te maken, worden een aantal definities die reeds zijn opgenomen in het reglement inzake inname van het openbaar domein – waaronder de procedure voor het indienen van een aanvraag – expliciet overgenomen in het belastingreglement. Het gaat onder meer om definities van openbaar domein, openbare weg, gemeenteweg, gewestweg, obstakelvrije doorgang en aanvrager. Door deze begrippen ook in het belastingreglement op te nemen, wordt de vindbaarheid van essentiële informatie verbeterd en wordt een uniforme interpretatie gewaarborgd.
Daarnaast is het opnemen van duidelijke definities voor de verschillende soorten terrassen noodzakelijk om een correcte en consistente toepassing van het belastingreglement te garanderen. Door expliciet te omschrijven wat onder een terras wordt verstaan, inclusief de onderscheidingen tussen een tijdelijk (zomer)terras, een permanent terras, een terras met losse tafels en stoelen, een afgebakend niet-overdekt terras en een afgebakend en overdekt terras, wordt interpretatieverschil vermeden.
Deze differentiatie is belangrijk omdat de aard en omvang van de inname van het openbaar domein sterk kunnen variëren naargelang de inrichting. Een permanent terras met vaste constructies heeft een grotere impact op het openbaar domein dan een tijdelijk terras met los meubilair. Door deze categorieën duidelijk te definiëren, kan de belasting op een proportionele en billijke manier worden toegepast, in overeenstemming met het gebruik en de bezetting van het openbaar domein.
De precisering draagt bij aan transparantie voor ondernemers en aan een efficiënte handhaving door het gemeentebestuur. Ze voorkomt betwistingen en zorgt ervoor dat de belastingregeling haar regulerende functie kan vervullen, namelijk het ordelijk en evenwichtig gebruik van het openbaar domein, met respect voor toegankelijkheid, veiligheid en het straatbeeld.
Belastingplichtige:
De belasting wordt in eerste instantie opgelegd aan de natuurlijke of rechtspersoon die een vergunning heeft aangevraagd en het terras uitbaat, aangezien deze rechtstreeks verantwoordelijk is voor de exploitatie en het gebruik van het openbaar domein. Het is echter noodzakelijk om ook situaties te regelen waarin een terras zonder vergunning wordt geplaatst of de uitbater niet bekend is. In dergelijke gevallen blijft de belasting verschuldigd door de uitbater die onrechtmatig gebruik maakt van het openbaar domein, om te voorkomen dat belastingplicht wordt ontlopen door niet-naleving van de vergunningsplicht.
Indien de uitbater niet kan worden geïdentificeerd, wordt de belasting hoofdelijk en ondeelbaar opgelegd aan de eigenaar van het onroerend goed waartoe het terras behoort of heeft behoord. Deze regeling is gerechtvaardigd omdat eigenaars een medeverantwoordelijkheid dragen voor het gebruik van hun pand en het behoud van de openbare orde en netheid.
Door deze bepalingen wordt een gelijke behandeling van belastingplichtigen gewaarborgd, wordt misbruik vermeden en blijft de handhaving van het reglement effectief. De hoofdelijke aansprakelijkheid bij meerdere belastingplichtigen versterkt de rechtszekerheid en garandeert dat de belasting kan worden geïnd, ongeacht de gekozen exploitatievorm.
Tarieven:
Het vaststellen van gedifferentieerde tarieven voor de belasting op terrassen is noodzakelijk om een billijke en proportionele heffing te garanderen. De impact op het openbaar domein verschilt aanzienlijk naargelang het type terras en de duur van de inname. Een permanent terras met vaste constructies beperkt het gebruik van het openbaar domein veel meer dan een tijdelijk terras met los meubilair. Door een onderscheid te maken tussen tijdelijke (zomer)terrassen en permanente terrassen, en binnen deze categorieën verder te differentiëren op basis van inrichting (losse tafels en stoelen, afgebakend niet-overdekt, afgebakend en overdekt), wordt de belasting afgestemd op de mate van bezetting en de hinder die dit met zich meebrengt.
De berekening op basis van vergunde oppervlakte zorgt voor transparantie en objectiviteit, terwijl het afronden naar het dichtstbijzijnde gehele bedrag administratieve eenvoud waarborgt. De keuze om de belasting per volledige kalendermaand ondeelbaar te maken, voorkomt complexe prorata-berekeningen en verhoogt de rechtszekerheid.
Daarnaast wordt een minimumaanslag van € 50,00 per jaar voorzien om te vermijden dat zeer kleine innames disproportioneel lage bijdragen leveren, terwijl zij toch een impact hebben op het openbaar domein. Deze regeling draagt bij aan een eerlijke verdeling van lasten, een efficiënte inning en een transparante toepassing van het belastingreglement.
Vrijstelling:
Het voorzien van een vrijstelling wanneer de belastingplichtige door een beslissing van het gemeentebestuur in de onmogelijkheid verkeert om het vergunde terras effectief uit te baten, is noodzakelijk om billijkheid en rechtszekerheid te waarborgen. In dergelijke gevallen ligt de oorzaak van het niet-gebruik buiten de wil van de belastingplichtige, waardoor het niet gerechtvaardigd is om de belasting te innen voor een periode waarin geen gebruik van het openbaar domein mogelijk was.
Deze regeling voorkomt dat belastingplichtigen financieel worden benadeeld door administratieve of beleidsmatige beslissingen van de gemeente, en draagt bij aan een transparante en correcte toepassing van het belastingreglement. Door de vrijstelling te beperken tot situaties waarin het gemeentebestuur zelf de inname onmogelijk maakt, blijft de maatregel controleerbaar en wordt misbruik vermeden.
Belastingvermindering voor inname terras langs een gewestweg:
Het voorzien van een belastingvermindering wanneer een belastingplichtige voor dezelfde inname en dezelfde periode reeds een gewestelijke belasting moet betalen, is noodzakelijk om dubbele belastingheffing te vermijden en een billijke behandeling van belastingplichtigen te waarborgen. Het zou onredelijk zijn om ondernemers volledig te belasten op gemeentelijk niveau wanneer zij voor hetzelfde gebruik van het openbaar domein reeds een gewestelijke heffing voldoen.
Door het bedrag van de gewestbelasting in mindering te brengen van de verschuldigde gemeentebelasting, wordt een evenwichtige verdeling van lasten gerealiseerd. Indien de gewestbelasting gelijk of hoger is dan de gemeentebelasting, wordt geen bijkomende belasting opgelegd, wat transparantie en rechtszekerheid garandeert. Deze regeling voorkomt onnodige financiële druk op ondernemers, bevordert een correcte toepassing van het belastingreglement en draagt bij aan een harmonieuze samenwerking tussen verschillende bestuursniveaus.
Aangifte:
De uitbater is verplicht om jaarlijks aangifte in te dienen voor 30 november van het kwestieuze aanslagjaar.
Bescherming van persoonsgegevens
Op advies van de Data Protection Officer (DPO) is een bepaling toegevoegd over de manier waarop persoonsgegevens met derden worden gedeeld. Indien persoonsgegevens worden doorgegeven, gebeurt dit steeds in overeenstemming met de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).
De gemeenteraad stelt de gemeentebelasting op inname openbaar domein voor terrassen voor de periode van 01.01.2026 tot en met 31.12.2031, zoals in bijlage gehecht,vast.